Categorieën
Medicijnen en reflux

Risico’s van langdurig gebruik van maagzuurremmers


Maagzuurremmers worden veel gebruikt bij brandend maagzuur.
De maagzuurremmers bijwerkingen zijn echter minder bekend, vooral bij langdurig gebruik.
Voor veel mensen zijn maagzuurremmers een snelle en effectieve manier om klachten van brandend maagzuur te verminderen.

Langdurig gebruik van maagzuurremmers is niet ideaal, maar komt veel voor.
Toch zijn de bijwerkingen van maagzuurremmers vaak minder bekend en zeker niet zonder risico.
Omdat een goed alternatief vaak ontbreekt, worden de mogelijke gevolgen nog te vaak onderschat.

Chronische reflux is op zichzelf al iets om serieus te nemen.
Wanneer maagzuur langdurig in contact komt met de slokdarm, kan dit leiden tot:

  • irritatie en beschadiging van het slijmvlies
  • littekenvorming
  • vernauwing van de slokdarm
  • veranderingen van het slijmvlies (de zogenaamde Barrett-slokdarm)

Op de langere termijn kunnen deze effecten het risico op ernstigere complicaties vergroten. Zo kunnen klachten zich uitbreiden naar andere systemen in het lichaam, zoals het hart. Daarnaast zijn er aanwijzingen dat langdurig gebruik van maagzuurremmers ook invloed kan hebben op de hersengezondheid.

Naast de invloed van reflux zelf, is het belangrijk om ook stil te staan bij de effecten van langdurig gebruik van maagzuurremmers.
De maagzuurremmers bijwerkingen worden vaak onderschat, vooral bij langdurig gebruik.
Met name de zogenaamde protonpompremmers (PPI’s) zoals Omeprazol, bekend onder merknamen als Losec worden veel voorgeschreven.
Zij lijken op het eerste gezicht veilig, maar toch kan langdurig gebruik verschillende nadelige effecten hebben in het lichaam.

Omeprazol grijpt in op de zogenoemde “protonpomp” (lees: cellen) in de maagwand.
Deze pomp is verantwoordelijk voor de productie van maagzuur.

Door deze pomp te remmen:

  • wordt er minder zuur geproduceerd
  • wordt de maaginhoud minder agressief
  • neemt irritatie van de slokdarm af

→ Klachten verminderen, maar:
de terugstroom van maaginhoud (reflux) zelf blijft bestaan
oorzaak: een verstoorde refluxbarrière.

Maagzuurremmers worden wereldwijd op grote schaal gebruikt en kunnen bij refluxklachten effectief verlichting geven. In die zin zijn ze niet per definitie gevaarlijk.
Toch ligt het anders wanneer deze medicatie langdurig wordt gebruikt, zonder dat er aandacht is voor de onderliggende oorzaak van de klachten.

Maagzuur speelt namelijk een belangrijke rol in de spijsvertering en in de opname van essentiële voedingsstoffen. Door de aanmaak van maagzuur te remmen, kunnen op de langere termijn verstoringen ontstaan in dit systeem. Denk aan tekorten aan vitamines en mineralen, veranderingen in het darmmicrobioom en een verminderde vertering van voeding.

Dat betekent niet dat iedereen die maagzuurremmers gebruikt automatisch problemen ontwikkelt. Maar het onderstreept wel dat deze medicatie idealiter tijdelijk wordt ingezet, en niet als blijvende oplossing zonder verdere evaluatie.

De belangrijkste vraag is daarom niet óf maagzuurremmers gevaarlijk zijn, maar wanneer en hoe lang ze gebruikt worden — en of er tegelijkertijd gewerkt wordt aan het herstellen van de oorzaak van reflux.

Langdurig gebruik van PPI’s kan leiden tot een verstoring van de elektrolytenbalans.

Er kunnen tekorten ontstaan aan belangrijke mineralen zoals:

  • magnesium
  • natrium
  • kalium

Deze mineralen spelen een essentiële rol in het lichaam, onder andere bij de werking van spieren en het hartritme.
Een tekort kan in sommige gevallen bijdragen aan hartritmestoornissen.

Er zijn aanwijzingen dat langdurig gebruik van maagzuurremmers invloed kan hebben op het cardiovasculaire systeem.

Zo wordt onder andere gekeken naar:

  • een mogelijke stijging van de bloeddruk door:
  • invloed op het renine-angiotensine-aldosteronsysteem (RAAS)
  • een verhoogde kans op bloedstolsels

Daarnaast liet een grote analyse van meerdere studies zien dat mensen met reflux door maagzuuremmers bijwerkingen een verhoogd risico kunnen hebben op hartproblemen, zoals een hartinfarct.

Dit betekent niet dat reflux rechtstreeks hartproblemen veroorzaakt, maar het benadrukt wel dat zowel reflux als de behandeling ervan in een breder perspectief bekeken moeten worden.

Maagzuur speelt een belangrijke rol bij de opname van voedingsstoffen.

Wanneer de zuurproductie langdurig wordt geremd, kan dit gevolgen hebben voor de opname van onder andere:

  • vitamine B12
  • mineralen

Op de lange termijn kan dit bijdragen aan tekorten.

Maagzuur heeft ook een beschermende functie: het helpt schadelijke bacteriën onschadelijk te maken.

Wanneer deze bescherming vermindert, kan het risico op infecties toenemen, zoals:

  • maaginfecties (bijvoorbeeld met Clostridium difficile)
  • bacteriële overgroei in de darmen

Dit kan leiden tot klachten in de spijsvertering en mogelijk bredere gevolgen voor de gezondheid.

Langdurig gebruik van maagzuurremmers kan de balans van het darmmicrobioom verstoren.

De darmflora speelt een belangrijke rol in:

  • de spijsvertering
  • het immuunsysteem
  • de algehele gezondheid

Verstoringen hierin kunnen bijdragen aan verschillende klachten.

Bij langdurige refluxklachten kan het lichaam gevoeliger worden voor prikkels.

De hersenen kunnen als het ware een koppeling maken tussen maagprikkels en andere klachten, zoals hoofdpijn.

Zelfs wanneer de prikkel minder sterk is, kan het lichaam hier toch op reageren.
Lees hier waarom brandend maagzuur kan leiden tot onbegrepen hoofdpijnklachten.

Als je merkt dat medicatie niet het gewenste effect heeft, of als je op zoek bent naar een meer duurzame oplossing, dan is het belangrijk om de onderliggende factoren aan te pakken.
Het afbouwen van maagzuurremmers doe je altijd in overleg met je huisarts of apotheker.

Hoe je dit het beste aanpakt, hangt af van:

  • het type medicijn
  • de dosering
  • de duur van het gebruik

→ Voor betrouwbare informatie kun je ook terecht op
apotheek.nl

Wat dit alles duidelijk maakt, is dat langdurig medicijngebruik niet de enige oplossing is — en vaak ook niet de beste.

Als je echt van je klachten af wilt, is het belangrijk om te kijken naar de oorzaak van reflux.

Wil je reflux, brandend maagzuur en medicatie beter begrijpen? Langdurig gebruik van maagzuurremmers roept steeds meer vragen op.
In het herstelplan werk je aan een aanpak die zich richt op de oorzaak.

  • hoe reflux ontstaat
  • wat er in jouw lichaam gebeurt
  • en wat je zelf kunt doen om weer controle te krijgen

Categorieën
Medicijnen en reflux

Maagzuurremmers en dementie: is er een verband?

Er wordt steeds vaker gesproken over een mogelijk verband tussen maagzuurremmers en dementie…
Maagzuurremmers behoren tot de meest gebruikte medicijnen bij brandend maagzuur. Vaak worden ze langdurig voorgeschreven — soms zonder dat er nog goed gekeken wordt naar de onderliggende oorzaak van de klachten. Zijn maagzuurremmers veilig?

De laatste jaren is er steeds meer aandacht voor mogelijke bijwerkingen van langdurig gebruik. Eén van de vragen die daarbij regelmatig terugkomt: is er een verband tussen maagzuurremmers en dementie?

In dit artikel kijken we naar wat onderzoek hierover zegt, waar de onzekerheden liggen en waarom het belangrijk is om verder te kijken dan alleen symptoombestrijding.

Dementie is een aandoening die wereldwijd steeds vaker voorkomt. Het wordt gekenmerkt door een geleidelijke achteruitgang van het geheugen en het denkvermogen, waardoor het dagelijks functioneren steeds moeilijker wordt. Inmiddels leven er wereldwijd meer dan 55 miljoen mensen met dementie — en dat aantal blijft toenemen.

De impact van dementie is groot. Niet alleen voor de persoon zelf, maar ook voor de omgeving. Veel mensen zijn afhankelijk van intensieve zorg, vaak geleverd door partners of familieleden. Daarnaast brengt dementie ook maatschappelijk en economisch een enorme belasting met zich mee.

Wat minder bekend is, is dat er steeds meer aanwijzingen komen dat ook het gebruik van bepaalde medicijnen een rol kan spelen bij de ontwikkeling van cognitieve problemen. Het gaat hierbij onder andere om protonpompremmers (PPI’s) — medicijnen die vaak worden voorgeschreven bij brandend maagzuur en refluxklachten. Deze middelen remmen de aanmaak van maagzuur.

Uit verschillende studies blijkt dat langdurig gebruik van PPI’s mogelijk samenhangt met een verhoogd risico op cognitieve achteruitgang en dementie, vooral bij ouderen. Het is belangrijk om hierbij te benadrukken dat het gaat om een verband, en niet om een direct bewezen oorzaak-gevolgrelatie. Maar het is wel een signaal dat serieus genomen moet worden.

Hoe dit precies werkt, is nog niet helemaal duidelijk. Er zijn aanwijzingen dat deze medicijnen invloed kunnen hebben op processen in de hersenen, bijvoorbeeld door veranderingen in de zuurgraad van cellen. Dit zou kunnen bijdragen aan de ophoping van bepaalde eiwitten, zoals amyloïd-beta — een stof die een rol speelt bij de ziekte van Alzheimer.
Er zijn aanwijzingen dat er een verband bestaat tussen het gebruik van PPI’s en de ziekte van Alzheimer.

Daarnaast speelt ook de darm een belangrijke rol. De hersenen en de darmen staan namelijk in nauwe verbinding met elkaar via de zogenoemde darm-hersen-as. Dit is een tweerichtingscommunicatie tussen het zenuwstelsel in de darm en het centrale zenuwstelsel.

Langdurig gebruik van PPI’s kan het evenwicht van de darmflora verstoren — iets wat we dysbiose noemen. Hierdoor kunnen niet alleen darmklachten ontstaan, maar kan ook de algehele gezondheid beïnvloed worden. Er zijn zelfs aanwijzingen dat veranderingen in het darmmicrobioom samenhangen met het ontstaan van dementie.

Om die reden wordt soms voorgesteld om bij langdurig gebruik van PPI’s ondersteuning te geven, bijvoorbeeld met probiotica. Dit kan mogelijk helpen om de darmflora beter in balans te houden en ongewenste effecten te beperken.

Interessant is ook dat uit onderzoek blijkt dat mensen met refluxklachten zelf mogelijk al een verhoogd risico hebben. In een grote studie werden meer dan 13.000 mensen met reflux vergeleken met een controlegroep. Daaruit bleek dat mensen met reflux een hoger risico hadden op het ontwikkelen van dementie. Dit effect was vooral duidelijk bij mensen boven de 70 jaar.
Onderstaande studie: (Higher Dementia Risk in People With Gastroesophageal Reflux Disease: A Real-World Evidence)

Wil je op een natuurlijke en functionele manier van je maagzuurklachten afkomen, zonder afhankelijk te blijven van medicatie? Overweeg dan het 8-weken plan.

naar boven

Shuo-Yan Gau1, Jung-Nien Lai2,3, Hei-Tung Yip4,5, Meng-Che Wu1,6,7* andJames Cheng-Chung Wei; Higher Dementia Risk in People With Gastroesophageal Reflux Disease: A Real-World Evidence. Frontiers in Aging Neuroscience | www.frontiersin.org 1 April 2022 | Volume 14 | Article 830729

Shuo-Yan Gau1, Jung-Nien Lai2,3, Hei-Tung Yip4,5, Meng-Che Wu1,6,7* andJames Cheng-Chung Wei; Higher Dementia Risk in People With Gastroesophageal Reflux Disease: A Real-World Evidence. Frontiers in Aging Neuroscience | www.frontiersin.org 1 April 2022 | Volume 14 | Article 830729

Zuber Khan1, Sidharth Mehan1,*, Mohd. Anas Saifi2, Ghanshyam Das Gupta3, Acharan S. Narula4 and Reni Kalfin5,6 ; Proton Pump Inhibitors and Cognitive Health: Review on Unraveling the Dementia Connection and Co-morbid Risks
Current Alzheimer Research, 2023, 20, 739-757

Sreeja Koundinya, MBBSa Rumitha Chakilam, MDb Gayatri Brahmandam, MBBSc Lina Elkadri, MDd; Long-term proton pump inhibitor use and risk of dementia: a focused review on pantoprazole, Annals of Medicine & Surgery (2025) 87:8434–8442

Nayeon Ahn, Michael Nold , Alexander Günter, Florian Güntner, Roman Gerlach; Emulating a target trial of proton pump inhibitors and dementia risk using claims data. Eur J Neurol 2022 May;29(5):1335-1343. doi: 10.1111/ene.15284. Epub 2022 Feb 25

fout: Content is protected !!